Napoje izotoniczne to funkcjonalne napoje zaprojektowane stworzone, aby pomóc sportowcom i innym aktywnym osobom nawodnić się przed, w trakcie i po ćwiczeniach.
Nawodnienie jest głównym wymogiem podczas ćwiczeń, ponieważ wydajność gwałtownie spada nawet przy niskim poziomie odwodnienia. Minerały, takie jak sód, magnez i potas, są również często dodawane w celu zastąpienia tych utraconych wraz z potem. Uzupełnianie elektrolitów utraconych podczas ćwiczeń sprzyja prawidłowemu nawodnieniu, co jest ważne w opóźnianiu wystąpienia zmęczenia.
Wyróżnia się trzy rodzaje napojów dla sportowców, z których wszystkie zawierają różne poziomy płynów, elektrolitów i węglowodanów:
- hipotoniczne
- izotoniczne
- hipertoniczne
Napoje hipotoniczne
Napoje hipotoniczne zawierają niższe stężenie soli i cukru niż ludzkie ciało.
Szybko zastępują płyny utracone w wyniku pocenia się.
Sprawdzą się dla sportowców, którzy potrzebują płynów bez dostarczania węglowodanów, np. gimnastyków
Napoje izotoniczne
Napoje izotoniczne zawierają podobne stężenie soli i cukru jak w ludzkim organizmie.
Szybko zastępują płyny utracone w wyniku pocenia się jak również dostarczą zastrzyk węglowodanów.
Wybierane w większości przez sportowców wytrzymałościowych (takich jak biegacze, triathloniści) oraz osób uprawiających sporty zespołowe.
Napoje hipertoniczne
Napoje hipertoniczne zawierają wyższe stężenie soli i cukru niż ludzkie ciało.
Zazwyczaj spożywane są po treningu w celu uzupełnienia dziennego spożycia węglowodanów, a co się z tym wiąże uzupełnienia zapasów glikogenu w mięśniach.
Mogą być przyjmowane podczas zawodów na długich dystansach, aby zaspokoić wysokie zapotrzebowanie na energię, ale muszą być stosowane w połączeniu z napojami izotonicznymi w celu uzupełnienia utraconych płynów.
Zatrucie wodne
Mimo, że picie wody jest najlepszym sposobem na nawodnienie organizmu, spożywanie jej w nadmiernych ilościach może spowodować zaburzenie równowagi elektrolitów w organizmie. Stan ten znany jest jako zatrucie wodne i choć występuje bardzo rzadko, może być śmiertelny.
Występuje, gdy duże ilości zwykłej wody są spożywane w celu zastąpienia płynów i elektrolitów utraconych w wyniku intensywnego pocenia się spowodowanego upałem lub ćwiczeniami, bądź kombinacją tych dwóch czynników.
Wynikające z tego niskie stężenie elektrolitów może powodować nadmierne nawodnienie, które zaburza funkcjonowanie komórek nerwowych. Nadmierne nawodnienie może prowadzić do dezorientacji, drgawek, śpiączki, a w skrajnych przypadkach nawet śmierci.
Aby zmniejszyć ryzyko zatrucia wodą, większość napojów dla sportowców zawiera składniki, które uzupełniają płyny i elektrolity w proporcjach podobnych do tych, które zwykle występują w ludzkim organizmie.
